Kadın Hastalıkları ve Erken Teşhis Önemi
Düzenli kontroller ve erken teşhis, kadın hastalıklarının erken aşamada tespit edilerek tedavi edilmesini sağlar. Genç kadınların korkulu rüyası olan erken menopoz sürecinin hafifletilmesine yardımcı olabilir. Kadın Hastalıkları, Doğum ve Tüp Bebek Uzmanı Prof. Dr. Bülent Tıraş, birinci derece yakınlarında kadınsal hastalıkları ya da sorunları bulunanların kontrollerini erken dönemde yaptırmaları gerektiğine dikkat çekiyor. Bu hastalıklar ve sorunlar ciddi sonuçlar doğurabilir ve yaşam kalitesini olumsuz yönde etkileyebilir.
‘Regl sancısıdır’ deyip de geçmeyin
Endometriozis (çikolata kisti), genellikle genç kızların yüzde 10’unda, sancılı adet görenlerin ise yüzde 35-60’ında görülen bir kadın hastalığıdır. Bu hastalık, çocuk sahibi olmak isteyen kadınların yüzde 30-40’ında kısırlık sebebi olarak kabul edilir. Endometriozisin kesin nedeni bilinmemektedir ancak muayene ve jinekolojik ultrason ile tanısı konulabilir.
Çikolata kisti nedir?
Endometriozis, rahmin iç kısmını döşeyen endometrium dokusunun rahim dışına yerleşmesiyle oluşan anormal dokulardır. Bu sorun, üreme çağındaki kadınlarda sıklıkla görülmesine rağmen farkındalık düşüktür.
Nasıl tedavi edilir?
Endometriozis cerrahisi, minimal invaziv cerrahi konusunda deneyimli kadın doğum uzmanları tarafından yapılmelidir. Zamanla tekrarlama olasılığı bulunduğundan tedavi süreci önemlidir. Hastalıkta kalıtsal yatkınlığın önemli bir faktör olduğu unutulmamalıdır.
Erken Menopoz
Menopoz, genellikle 45-55 yaşları arasında doğal olarak gerçekleşen bir süreçtir. Ancak bazı kadınlarda bu süreç beklenenden daha erken yaşta başlayabilir. 40 yaşından önce yumurtalık fonksiyonlarının ve adet döngülerinin kalıcı olarak sona ermesi durumuna erken menopoz denir.
İşte nedenleri
Erken menopoz genellikle genetik faktörler, otoimmün hastalıklar, cerrahi müdahaleler ya da kemoterapi/radyoterapi gibi tedavi yöntemleri nedeniyle oluşabilir. Aile geçmişinde erken menopoz vakaları olan kadınlarda risk daha yüksektir.
Belirtileri nelerdir?
Erken menopozda östrojen ve progesteron dalgalanmaları nedeniyle adet döngüsünde düzensizlikler, sıcak basmaları, ruh hali değişiklikleri gibi belirtiler ortaya çıkabilir. Erken tanı ve doğru yönetim önemli olduğundan belirtilere dikkat edilmelidir.
Polikistik Over Sendromu
Polikistik Over Sendromu (PCOS), üreme çağındaki kadınlarda sıkça görülen hormonal ve metabolik bir bozukluktur. PCOS, androjenlerin normalden fazla salgılanması sonucu yumurtlama sürecinin bozulmasına ve kısırlık gibi sorunlara yol açabilir. PCOS’un kesin nedeni net olarak bilinmese de genetik yatkınlık önemli bir faktördür.
Ciddi riskleri var
PCOS, adet düzensizliği, akne, aşırı tüylenme, kilo artışı gibi belirtilerle kendini gösterebilir. Uzun vadede diyabet, hipertansiyon, kalp-damar hastalıkları gibi sağlık sorunlarına neden olabilir. Bu nedenle erken teşhis ve tedavi önemlidir.
Meme Kanseri
Meme kanseri genetik geçişli olabilen bir hastalıktır ancak erken teşhis ile başarı şansı yüksektir. Sağlık Bakanlığı tarafından ücretsiz yapılan meme taramaları ile toplumsal farkındalığı artırmak önemlidir.
Kontrollere erken başlanmalı
Özellikle aile geçmişinde hastalık varsa, 20 yaşından sonra ayda bir meme muayenesi yapılmalıdır. Ele gelen kitle veya endişe verici bir durumda doktora başvurulmalıdır. Mamografi ise 40 yaşından sonra doktor önerisiyle düzenli olarak yaptırılmalıdır.
Rahim Kanseri
Rahim kanseri, rahim iç zarındaki anormal hücre büyümesi sonucu ortaya çıkan bir kanser türüdür. Genetik faktörler, çevresel etmenler ve yaşam tarzı bu kanserin gelişiminde rol oynayabilir. Erken teşhis için düzenli kontroller önemlidir.
Risk faktörleri
Geç menopoz, hipertansiyon, diyabet, obezite, erken ergenlik gibi durumlar rahim kanseri riskini artırabilir. Kanama, ağrılı cinsel ilişki gibi belirtiler görüldüğünde mutlaka doktora başvurulmalıdır. Her kadın için düzenli kontroller önemlidir, özellikle birinci derece yakınlarında rahim kanseri vakaları varsa.
